Buradasınız: Anasayfa / Sözlük / Abdüsselam el esmer kimdir?

Abdüsselam el esmer kimdir?

Sponsor Bağlantılar

ABDÜSSELÂM el-ESMER Hakkında Ansiklopedik Bilgi

Abdüsselâm b. Selîm el-Esmer el-Feytûrî (ö.981/1574) Arûsiyye tarikatının ikinci piri, Kuzey Afrikalı tanınmış sûfî.
12 Rebîülevvel 880’de [29] Trablusgarp’ın Zelîtan bölgesin­de doğdu. Mensup olduğu Feytûriyye kabilesinden dolayı Feytûrî nisbesini al­dı. Gördüğü bir rüya üzerine annesi oğ­luna Esmer lakabını verdi. Yaşadığı dö­nem Hafsîler, İspanyollar, yerli kabile­ler, Saint John şövalyeleri ve Osmanlılar’ın Trablusgarp hâkimiyeti için mücadele ettikleri hassas ve karışık bir dev­reye rastlar. İlk tasavvuf terbiyesini Arû­siyye tarikatı şeyhlerinden Abdülvâhid ed-Dükâli’den aldı ve ona yedi yıl hiz­met etti.

Bid’at ve hurafelerle mücade­leyi esas alan irşad anlayışından dola­yı kabilelerle arası açıldı. Yöredeki dü­ğün âdetlerine. Ölülerin ardından yapı­lan matem törenlerine ve kadınlarla er­keklerin bu törenlerde bir arada bu­lunmalarına karşı çıktığı için bazı olay­lar meydana geldi. Bölgede hâkimiye­tini güçlendirmek isteyen Hafsî hane­danı bu olayları öne sürerek Abdüsselâm’ı Trablusgarp’tan uzaklaştırdı. Bu­nun üzerine, doğum yeri olan Zelîtan’-da yeniden oturma hakkı elde edinceye kadar irşad faaliyetlerine ara verdi. Berâhime kabilesinin daveti üzerine Zelîtan’a yerleşerek bir zaviye kurdu ve ora­da vefat etti. [30] Türbesi bugün de Trablusgarp’ın önem­li bir ziyaret yeri olup yanında bulunan el-Ma’hedü’1-Esmeri’de dinî eğitim ya­pılmaktadır.

Arûsiyye ile ilgili kaynaklara göre, Arûsiyye’ye intisap etmeden önce sek­sen kadar şeyhten feyiz alan Abdüsselâm el-Esmer’in şeyhliğini Arûsiyye’nin kurucusu Ahmed b. Arûs (ö. 868/1463) önceden haber vermiştir. Abdüsselâm el-Esmer bazı ekleme ve kısaltmalarla tarikatın evradını yeniden tertip etmiş, müridlerinin tütün içmesini yasaklamış ve beyaz elbise giymelerini tavsiye et­miştir. Ayrıca “Huzur” adını verdiği zikir meclislerinde bendir çalmayı gelenek haline getirmiştir. Huzur zikri yapılır­ken ferdî zikre izin vermemiş, müridlerin bu meclislere devamını şart koş­muştur. Müridlerinden akîde konusun­da Senûsrye, marifet hususunda da İbnü’l-Arabi’ye uymalarını isteyen Ab­düsselâm el-Esmer, İbnü’l-Arabî’yi bü­tün zamanların en büyük velîsi olarak kabul eder. [31]

Eserleri.

1- el-Envârü’s-seniyye fî esânîdi’t-tarîkati’l-Arûsiyye. Bu eserinde, şeyhi Abdülvâhid ed-Dükâirden Arûsiy­ye tarikatının kurucusu Ahmed b. Arüs’a ve ondan da Ebü”l-Hasan eş-Şâzelfye ulaşan tarikat silsilesini vermiştir.
2- Naşîhatü’l-mürîdîn li’1-cemâ’ati’1-mün-tesibîn fi’İ-‘Atûsî. el-Vaşıyyetül-kübrâ (Kahire, ts.) adıyla tanınan klasik bir “Adâb risalesi” tarzındaki bu eserde mü­ridlerinin davranış ve âdetlerini nasıl dü­zenlemeleri gerektiğini anlatır.
3- el-Vaşiyyefü’ş-şuğrâ. Bu eser el-Vaşiyyetü’1-kübrâ’nm muhtasarı olup Müleyci’nin Fî Hamişi hayati seyyidî Abdisselâm el-Esmer [32] adlı eseri­nin içinde basılmıştır.
Abdüsselâm el-Esmer’in hayatıyla il­gili olarak Muhammed b. Muhammed Mahlûf tarafından yazılan Mevd/ıibü’r-rahîm fî menâkıbi Mevlânâ eş-Şeyh seyyidî ‘Abdisseîâm b. Selîm adlı menâkıbnâme, Tenkihu ravzati’l-ezhâr ve münyetü’s-sâdâti’l-ebrâr fî menâkıbi seyyidî cAbdİsselâm el-Esmer adıyla neşredilmiştir. [33] Bu eser Ab­düsselâm el-Esmer’in müridlerinden bi­ri olan Kerîmüddin Bermüni’nin Ravlatü’1-ezhâr ve münyetü’s-sâdâti’l-ebrâr fî menâkıbi şâhibi’t-Târ adlı eserinin bir muhtasarıdır. Aynı soydan Ebû Mu­hammed Abdüsselâm b. Salih el-Esmer de onun hakkında Fethu’l-alîm fî menâkıbi Abdisselâm b. Selîm adlı bir eser kaleme almıştır. [34]

Bibliyografya

1- İshak b. İbrahim el-Müleycî. Fi Hamişi haya­ti seyyidî Abdisselâm el-Esmer, Tripoli 1969.
2- Muhammedi Mahlûf, Şeceretü’n-nûri’z-zekiyye, Kahire 1349-Beyrut, ts. (Dârü’l-Kitâbi’l-Arabî), I, 318.
3- Brockelmann, GAL Suppl., II, 683, 998.
4- F. De Jong, Tumq and Turuq-Linked Institutions in Nineteenth Century Egypi. Lelden 1978.
5- F. De Jong, “al-Asmar”, EI, Suppl. (İng.), I, 93-94.
6- Abdülhay el-Kettânî. Fihrisü’l-fehâris (nşr. İhsan Abbas). Fas 1347- Beyrut 1402/1982. [35] Sponsor Bağlantılar

Bir önceki yazımız olan Mardini Abdusselam Efendi Kimdir? Başlıklı makalemizi de okumanızı öneririz.


Etiketler: Abdulsel el esmeri hz hikmetli, Abdulselam el esmeri hz kimdir, abdulselam esmeri hz

2 yorum

  1. Safinur Karci Izmir URla

    Babam cocuklugumda anlatmisti Abdulselam el esmeri hz onu ruyalarimda cok gordum cocuklugumdan beri uzun boylu siyaha yakin takim elbise giyer basinda ayni renkten sapkasi icinde beyaz gomlegi vardir. nr zaman ruyamda korksam onun adini cagiririm o anda gelir bana yardim eder kendi yuzude bugday tenlidir ben ona hergece dua hediye yollarimm gercek hayattada yardim eder

    • Rüyanızda korktuğunuz zaman onun adını çağırmanız yerine Allah resulünün gösterdiği yapın. Rüyada hoşlanmadığınız kötü şeyler gördüğünüz zaman Kovulmuş şeytandan Allah (c.c)’a sığının. Euzu besmele çekin. Size yalnız Allah yardım edebilir.

Cevapla

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.

Scroll To Top